Yoshlar va ijtimoiy tarmoqlar

Hozirgi kunda inson hayotini ijtimoiy tarmoqlarsiz tasavvur qilish qiyin boʻlib bormoqda. Darhaqiqat, XXI asr axborot texnologiyalari asri. Albatta, inson zamon bilan hamnafas holda yashashi zarur. Dunyo yangiliklaridan xabar boʻlishi, yaratilayotgan kashfiyatlardan xabardor boʻlishi kerak albatta. Bu degani inson kun davomida oʻz vaqtini ijtimoiy tarmoqlarda oʻtkazishi kerak degani emas.

Koʻp kuzatamizki, yurtimizda ijtimoy tarmoqlar juda faol. Bular: Instagram, telegram, facebook, tik-tok, you  tube va boshqa ijtimoiy tarmoqlar hamda messenjerlardir. Hozirda bu tarmoqlarda biz uchun kerakli maʼlumotlarni, qiziqtirgan savollarga javoblarni topa olamiz. Google va boshqa qidiruv tizimlaridan har xil maʼlumotlar, darsliklar, oliy oʻquv yurtlarida uchun mustaqil ish, kurs ishi, referat, oʻqish uchun badiiy, ilmiy, sarguzasht ruhidagi qiziqarli kitoblarni topa olamiz. Izlanishlarimiz albatta oʻz samarasini koʻrsatmasdan qolmaydi, izlagan narsalarimizni topa olamiz. Bu ijtimoiy tarmoqlarni yaratgan insonlarga qancha rahmatlar aytsak shunchalik kam deb hisoblayman.

Ammo hamma narsani ijobiy va salbiy tomonlari boʻlganidek ijtimoiy tarmoqlarning ham salbiy tomonlari talaygina. Misol uchun har xil bachkana kliplar, kinolar, oldi-qochdi videolarni guvohi boʻlamiz. Bizni mentalitetimizga, urf-odatlarimizga toʻgʻri kelmaydigan videolar, kinolar, kliplarni koʻrish oʻzbek xalqiga yarashmaydi.

Inson ijtimoiy tarmoqlar orqali oʻziga kerakli ozuqani olishi lozim. Har xil bachkana narsalarga vaqtni ketkazishdan nima foyda topish mumkin.
“Vaqt – oliy hakam”, “Vaqt hech kimni kutmaydi”, “Vaqt – gʻanimat” kabi gaplarni hayotda koʻp eshitamiz. Lekin bu gaplarga deyarli amal qilmaymiz. Bu gaplar orqali oʻzimiz uchun kerakli xulosalar chiqarsak boʻladi.

Ijtimoiy tarmoqlarni yomonlashni oʻzi ham xato, albatta. Faqatgina toʻgʻri yoʻlda foydalansak maqsadga muvofiq boʻlardi.

Muxtasar qilib aytganda, bugungi kunda oʻsib kelayotgan yosh avlodni tarbiyalashda, bilim berishda ota-onaning, oʻrni beqiyos. Negaki, “Qush uyasida koʻrganini qiladi” degan gaplar bejiz aytilmaydi.

Ota-ona farzandini toʻgʻri yoʻlga boshlab, oʻqishiga befarq boʻlmasdan vaqtida nazorat qilib tursa, farzandlari ham oʻzlariga kerakli narsalarni olishadi, oʻrganishadi. Har xil narsalar haqida oʻylashga, fikrlashga qiziqishmaydi. Har bir yosh avlod ota-ona bergan tarbiyasiga va bilimiga amal qilishsa, oʻylaymanki, ulardan yetuk mutaxassis, yetuk inson boʻlib voyaga yetadi. Har xil illatlardan oʻzini asray oladi. Ezgu va xayrli ishlar qilishdan aslo charchashmaydi.

Farrux Kenjaboyev, Toshkent davlat transport universiteti AT-1 guruh talabasi