Жайҳун маҳалласида ижтимоий ҳимояга муҳтож фуқароларга манзилли кўмак кўрсатилмоқда

Сўнгги йилларда мамлакатимизда ижтимоий ҳимоя тизимини идора даражасидан маҳалла даражасига туширишга, яъни ёрдамни муҳтож инсон остонасига етказиш механизмини яратишга алоҳида эътибор қаратилмоқда.

Шу мақсадда Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 1 июндаги Фармонига асосан маҳаллаларда ижтимоий ходим лавозими жорий этилган бўлиб, улар аҳолининг ижтимоий ёрдамга муҳтож 12 та тоифаси билан бевосита ишлайди. Амударё тумани Жайҳун маҳалла фуқаролар йиғинида ушбу вазифани 2024 йил 25 ноябрдан буён ижтимоий ходим Жамила Ҳайтимбетова бажариб келмоқда.

Маҳалла ҳудудида 648 та хонадон жойлашган бўлиб, уларда 1108 та оила истиқомат қилади. Ижтимоий ходимнинг фаолияти, аввало, ҳар бир хонадоннинг аҳволини ўрганиш ва ёрдамга эҳтиёжи бор фуқароларни тоифалар кесимида рўйхатга олишдан бошланган.

Ижтимоий ходим хизмат кўрсатадиган тоифалар қаторига ўзгалар парваришига муҳтож ёлғиз яшовчи кексалар, ногиронлиги бўлган шахслар, оғир касалликка чалинганлар, тазйиқ ва зўравонликка учраган хотин-қизлар ҳамда уларнинг вояга етмаган фарзандлари, кам таъминланган оилалар, етим ҳамда тўлиқ бўлмаган оилалардаги болалар киради.

Шунингдек, ота-оналик ҳуқуқидан маҳрум этилмасдан фарзандлари олиб кетилган ота-оналар, вояга етмаган оналар ва оталар, ота-онаси ташқи меҳнат миграциясига кетган болалар, муайян яшаш жойига эга бўлмаган шахслар, қаровсиз қолган болалар, озодликдан маҳрум этиш жазосини ўтаб бўлган фуқаролар ҳамда техноген, табиий ва экологик тусдаги фавқулодда вазиятлардан жабрланганлар ҳам шу тоифаларга киритилган.

2026 йилнинг тўққиз ойи якунларига кўра маҳаллада ёлғиз яшовчи кексалар реестрига 2 нафар фуқаро киритилган бўлиб, уларга ассистент хизмати кўрсатилмоқда. 80 ёшдан ошган 14 нафар отахон ва онахонга уйда қаровчи бириктирилган, шу орқали бир хонадонда истиқомат қилувчи, бандлиги таъминланмаган фуқароларнинг меҳнат стажи ҳисобланиб борилмоқда.

Маҳаллада ногиронлиги бўлган фуқаролар сони 68 нафарни ташкил этади. Улар орасида 12 нафар I гуруҳ, 42 нафар II гуруҳ ва 3 нафар III гуруҳ ногиронлигига эга шахслар, шунингдек, 17 нафар ногиронлиги бўлган бола бор. Шундан 2 нафари тикувчилик цехида касб сирларини ўрганиб келмоқда.

Ногиронлиги бўлган фуқаролар билан манзилли ва индивидуал тарзда ишлаш йўлга қўйилган бўлиб, “Саховат ва кўмак” жамғармаси ҳисобидан озиқ-овқат маҳсулотлари етказиб берилмоқда, Нукус туманидаги Ақманғит шаҳрида жойлашган реабилитация марказида стационар даволаниш учун эса аризалар расмийлаштирилиб бормоқда.

Қайд этиш жоизки, ижтимоий реестрда турувчи, доимий даволанишга муҳтож фуқароларнинг мурожаатларига кўра, жамғарма маблағлари ҳисобидан хонадонларга артезиан қудуғи, сув насоси ва сув фильтри ўрнатиб берилмоқда.

Техноген офат оқибатида уйида ёнғин содир бўлган маҳаллада яшовчи бир нафар фуқарога “Саховат ва кўмак” жамғармасидан 20 миллион 600 минг сўм миқдорида ёрдам кўрсатилиб, унинг уй-жойи таъмирдан чиқарилди. Ёнғинда яроқсиз ҳолга келган ҳужжатларни тиклашда эса “Инсон” ижтимоий хизматлар маркази юристи ҳуқуқий кўмак берди.

Натижада оила аъзоларининг шахсини тасдиқловчи паспортлари, фарзандларининг туғилганлик ҳақидаги гувоҳномалари ва уйнинг кадастр ҳужжати қайтадан расмийлаштирилди. Шу билан бирга, маҳаллада васийлик ва ҳомийликка олинган 4 нафар вояга етмаган боланинг яшаш шароити ҳар ой хонадонга бориб ўрганилмоқда.

Боқувчисини йўқотган оилаларнинг турмуш шароити ҳам манзилли тарзда ўрганилиб, белгиланган мезонлар асосида уларга тегишли ижтимоий хизматлар кўрсатилмоқда. Бундай ёндашув ёрдамнинг ҳақиқатан муҳтож инсонга етиб боришини таъминлаб, ушбу тоифадаги фуқароларнинг муаммоларини ижобий ҳал қилишда муҳим омил бўлмоқда.