ПРОФИЛАКТИК ЭМЛАШ - ЮҚУМЛИ КАСАЛЛИКЛАРНИНГ ОЛДИНИ ОЛИШДА МУҲИМ АҲАМИЯТГА ЭГА
Юқумли касалликлар инсон саломатлигини хавф остида қолдириб, жиддий зиён етказади ва кўплаб асоратлар қолдиради. Бундай касалликлар, айниқса, болаларда жуда оғир кечади ва айрим ҳолларда ногирон бўлишларигача олиб келади.
Замонавий тиббиётда юқумли касалликларга чалинишнинг олдини олишда ягона восита бу вакцинация ҳисобланади. Сўнгги пайтларда амалга оширилаётган профилактик эмлаш ишлари натижасида болалар ўртасида қизамиқ, полиомелит, чечак, қизилча каби қатор касалликларга учраш ҳолати деярли тугатилди.
Болаларнинг майиб-мажруҳ бўлиб қолишига сабабчи бўладиган полиомелит касаллиги ўткир юқумли хасталиклардан биридир. Ушбу касалликда марказий асаб тизими жиддий зарарланади ва фалажликка олиб келади. Унга қарши вакцина яратилгунига қадар, кўплаб болалар хасталикдан азият чекишган. Вакцинация ишлари амалга оширилганидан сўнг, юртимизда касаллик деярли тугатилган. Гепатитнинг В тури ҳам хавфли юқумли касалликлардан бўлиб, асоратидан жигар циррози, гепатоҳужайравий карцинома келиб чиқади. Соғлиқни сақлаш тизимида 2002 йилда ушбу касалликка қарши гўдакларни вакцинация қилиш киритилганидан кейин касаллик кескин камайди.
Шунингдек, қизамиқ ва қизилча касалликлари ҳам юқумли хасталиклардан бири бўлиб, эмлаш бўйича Миллий дастурга кўра чақалоқларда унга қарши вакцинация ишлари йўлга қўйилган. Бунинг натижасида сўнгги йилларда ушбу касалликларга чалиниш ҳолати деярли қайд қилинмаган.
Аҳоли ўртасида ўткир юқумли касалликлардан пневмококк, эпидемик паротит, ретровирус кабиларга қарши вакцинациялар кенг қўлланилаётгани натижасида ушбу хасталикларнинг кескин камайишига эришилди. Бу эса юқумли касалликларга қарши курашишда профилактик эмлашнинг муҳим аҳамиятга эга эканлигини кўрсатади.
Туманимизда ҳам ҳар йили 5000 га яқин чақалоқлар дунёга келади, уларнинг ҳар бири Миллий эмлаш жадвали асосида эпидемиологик кўрсатма бўйича юқумли касалликларга қарши бепул эмлаш билан қамраб олинган ва босқичма-босқич вакцинация қилиш йўлга қўйилган.
Биз ҳамширалар ўзимизга бириктирилган ҳудудларда аҳоли ўртасида саломатликни асрашда эмлаш, яъни юқумли касалликларга қарши вакцинациялашнинг аҳамияти ҳақида кенг турдаги тушунтириш ишларини олиб бормоқдамиз. Шунингдек, ёш оналарга гўдак фарзандларини босқичма-босқич эмлатиб бориш зарурлигини, бунга бефарқ бўлмаслик кераклигини доимий равишда эслатиб, тушунтирмоқдамиз. Эмлашдан кейинги ҳолатларни эса масъулиятни унутмаган ҳолда кузатиб, ҳолатга кўра тиббий ёрдамлар кўрсатиб келмоқдамиз.
Санобар Аҳмедова, туман ТТБ туғруқ бўлими ҳамшираси.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
