FAROVONLIK OShYoNI: YuRTNING OBOD MANZILLARI

Kuyuk koʻpir – bu goʻzal maskanni yaqin atrofda bilmaydigan odam boʻlmasa kerak. Chunki bogʻ-u cha­man­lar ogʻushidagi bu zamin farzandlarining Kuyuk koʻpir nomi bilan yashab, el-u yurtga qilgan ezgu amallari, qalb­larga yoygan ilm-u ziyosi, bunyodkorliklarining oʻzi bir olam. Aytganlaridek, har qanday elni uning maʼna­viyatli va maʼrifatli, ish­bi­larmon va tadbirkor far­zandlari dunyoga tanitadi.

Shu nuqtai nazardan qarasak, kun sayin obod va farovon goʻshaga aylanib borayotgan bu zaminda bir bor boʻlsangiz, dovrugʻi elga doston Kuyuk koʻ­pirlik olim-u ulamolar, shoir-u baxshilar, sohibkor bogʻ­bonlar, tadbirkorlar bosh­­­lab bergan ezgu ishlarni bu­gungi barkamol avlod yanada takomiliga yetkazayotganiga gu­voh boʻlasiz. Bu haqda biri-biridan obod va soʻlim koʻcha­lar, fayziyob hovli-bogʻlar, serhosil dalalar soʻzlaydi.

AHIL VA INOQ EL

Umumiy yer maydoni 2878 gektar boʻlgan Kuyuk koʻpir qishlogʻining Eshonovul aholi maskanidan Xoʻja ovuligacha boʻlgan ulkan hududda 1057 ta xonadon tarkibidagi 1310 oilada salkam 5300 nafar aholi istiqomat qiladi. Aholining asosiy qismi, yaʼni 3758 nafari oʻzbek, 565 nafari qoraqalpoq, 11 nafari qirgʻiz va 214 nafari boshqa millat vakillari boʻlib, barchasi yagona oila farzandlaridek ahil va inoqlikda yashab, mehnat qilishadi. Kuyuk koʻpir farzandi, shoir Ahmad Nafas (Alloh rah­mat qilsin) bejizga quyidagi satr­larni yozmagan:

Oʻzbek, qoraqalpoq, qozoq, qirgʻizim,
Turkmanim – tilimda yangragan soʻzim.
Koʻngli koʻnglim bilan chatishib ketgan,
Bari ogʻa-inim va oʻgʻil-qizim.

Dehqonchilik va chorvachilikka ix­tisoslashgan, millatlararo to­­­tuvlik tafti ufurib turgan ovul aholisining asosiy qismi hu­duddagi 12 ta fermer xoʻjaligida, 365 nafari turli korxona va tashkilotlarda mehnat qili­shadi.

TAʼLIM, SOGʻLIQNI SAQLASh VA IJTIMOIY QOʻLLAB-QUVVATLASh

Ovul aholisining salomatli­gini muhofaza etish borasida barcha zamonaviy qulayliklarga ega qishloq shifoxonasi va oi­la­viy poliklinika faoliyat yuritadi. Shuningdek, hududda 2 ta maktab, 85 nafar kichkintoyni oʻz bagʻriga olgan 1 ta davlat maktabgacha taʼlim tashkiloti va 25 nafar bolani tarbiyalash quvvatiga ega oilaviy maktabgacha taʼlim tashkiloti Kuyuk koʻpir­lik­larning xizmatida.

Fuqarolar yigʻinining 15 nafar kishidan iborat Kengash aʼzolarining birgalikdagi saʼy-harakatlari tufayli aholining ijtimoiy faolligi oshib, hu­dudda tadbirkorlik bilan shu­gʻul­lanuvchilar safi yil sayin oʻsib bormoqda. Bugungi kunda 84 nafar fuqaro oʻzlarining tadbirkorlik faoliyatlarini mu­vaffaqiyatli tarzda olib bo­rishmoqda. Shuningdek, 16 nafar fuqaro savdo-sotiq ishlari bilan shugʻullanishadi.

«Mahalla yettiligi»ning uyma-uy kirib borib oʻtkazgan xatlov natijalariga koʻra, 451 nafar fuqaro mavsumiy ishlarga jalb etilib, bandligi taʼminlandi. Shuningdek, 17 nafar kishining imkoniyatlari oʻrganib chiqilib, oʻzini-oʻzi band qilish tamoyili asosida faoliyat yuritishlari uchun koʻmaklashildi.

MAHALLA AHOLISI TINCh-TOTUVLIGI YOʻLIDAGI SAʼY-HARAKATLAR

Aholi hayotiga doir ijtimoiy muammolarni hal etishda ovul fuqarolar yigʻinida faoliyat olib boruvchi komissiyalar mu­him ahamiyatga ega. Oilaviy qadriyatlarni mustahkamlash ko­missiyasiga yigʻin raisi Rufat Xudoyberganov rahbarlik qi­ladi. Har bir oilaning tinch-totuv, farovon hayot kechirishini taʼminlash, oʻsib kelayotgan yosh avlodning maʼnan va jis­monan yetuk insonlar boʻlib voyaga yetishlari uchun zarur imko­niyatlar yaratish maqsadida Xotin-qizlar bilan ishlash, Ijtimoiy qoʻllab-quvvatlash va jamoatchilik nazorati, Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish, obodonlashtirish, koʻka­lam­zor­lashtirish komissiya­lari hamda «Keksalar maslahati», «Ota-onalar Universiteti» jamoatchilik tuzilmalari bilan hamkorlikdagi ishlar tu­fay­li hududda jinoyatchilik, huquqbuzarlik holatlariga kes­kin barham berilib, notinch oi­la­larni maʼnan sogʻlom­lash­tirishga erishilmoqda.

Ayni paytda hududdagi oilalarning 216 tasi yosh oilalar hisoblanadi. Fuqarolar yigʻini komissiyalari va jamoatchilik tuzilmalari tomonidan amalga oshirilayotgan yosh oilalarning tinch-totuv, ahillikda yashashla­rini taʼminlashga qaratil­gan chora-tadbirlar tufayli oʻt­gan davr mobaynida ajrashish yoqasiga borib qolgan 15 ta oila yarashtirildi. Yana bir notinch oila va himoya orderiga ega 2 nafar fuqaroning tinch-osoyishtaligini taʼminlash qatʼ­­iy nazoratga olindi.

MEHNATSEVAR VA FIDOYI XALQ

Kuyuk koʻpirliklar mehnatsiz oʻtgan kunini umrlari hisobiga qoʻshmaydigan fidoyi va meh­natkash xalq. Aholi orasida ha­lol mehnatlari bilan oʻz hayot yoʻllarini oydin, turmushlarini farovon, xonadonlarini obod qilib yashayotganlar, uy chorvasi, parrandachiligi, baliqchilik va asalarichilik bilan shugʻul­lanish orqali oilalari daro­madiga daromad qoʻshib, turmush sharoitlarini ijobiy tomonga oʻzgartirib yashayotganlar talay­gina.

121,1 gektardan iborat aholi­ning umumiy tomorqa yerida yil davomida 2-3-marta hosil yetishtiriladi. Shaxsiy tomorqa yeri bor boʻlgan 1057 ta xonadonning barchasida oʻz oilalarini kundalik ehtiyojlari uchun zarur poliz va sabzavot mahsulotlari bilan taʼminlash, hatto oila ehtiyojidan ortigʻini ichki bo­zorga yoʻnaltirish imkoniyati mav­­­jud. 8 ta issiq­xona xoʻjali­gi yuritayotgan mo­hir tomor­qa­chilar mehnati tu­fay­li Kuyuk koʻ­pir­lik­larning das­tur­xon­lari qi­shin-yozin sar­xil mah­sulot­lar­ga toʻla.

Ovuldagi 4 ta oila asalarichi­lik, 5 ta oila baliqchilik bilan shugʻullanayotgani bois, aholining asal va baliq mahsulotlariga boʻlgan ehtiyojlarini qondirish imkoni borligi quvonarli. Ovul­dagi xonadonlarning 853 tasida 4200 taga yaqin yirik shoxli qoramollar, salkam 16 ming bosh parranda bor. Aholi uchun goʻsht, sut, tuxum kabi mahsulotlar boʻyicha umuman muammo yoʻq.

IJTIMOIY HIMOYa VA YoShLARNI QOʻLLAB-QUVVATLASh

Yil boshida «Mahalla yettiligi» tomonidan aholi xonadonlariga kirib oʻtkazilgan xatlov natija­lariga koʻra, «Temir daftar»ga kiritilgan 4 ta oilaning meh­natga layoqatli 12 nafar aʼzo­lari bandligini taʼminlash choralari koʻrildi va ular oʻz layoqatlariga yarasha ish bilan taʼminlandi. Shuningdek, «Ayollar daftari» roʻyxatidagi 146 nafar ayol-qizlardan 47 nafari mehnatga layoqatliligi uchun ularning bandligini taʼminlash, kasb-hunarga oʻqitish boʻyicha ish­­lar olib borildi. «Yoshlar daf­tari»ga kiritilgan 2 nafar yosh qis­qa fursat ichida mazkur daf­tardan chiqarildi.

Bundan tashqari, boquvchisini yoʻqotgan 41 ta oiladagi balogʻatga yetmagan farzandlariga mehr-muruvvat koʻrsatish, nogironligi bor boʻlgan farzandlarini tar­biyalayotgan oilalar, yakka-yolgʻiz, oʻzgalar parvarishiga muhtoj fuqarolar, chin yetim va yarim yetim bolalarning ijti­moiy­lashuviga koʻmaklashish, ij­timoiy himoyaga muhtoj 112 ta oilani doimiy qoʻllab-quvvatlash maqsadida «Hech kim mehr-muruvvatdan chetda qolmaydi» tamoyili asosida amalga oshirilayotgan ish­lardan aholi ham mamnun.

TADBIRKORLIK VA HUNARMANDChILIK

Ovulda yoshlar tadbirkorligini rivojlantirish maqsadida amal­ga oshirilayotgan ishlar ham oʻz samarasini bermoqda. Al­batta, bu borada izlanuvchan, in­tiluvchan, oʻz hayotini yaxshi tomonga oʻzgartirishga boʻlgan ishtiyoqi baland yoshlarni qoʻllab-quvvatlash, ularning muam­mo­la­riga yechim topishdagi indi­vidual yondashuvning ahamiyati katta.

Ustoz-shogird anʼanasi asosida tikuvchilik hunarini oʻrganib, hamqishloqlariga biri-biridan bejirim liboslar tikib berib, olqish olayotgan Surayyo Tilovboyeva, Nilufar Eshimbetova, Gulnoza Tojiboyevalarning bu­gun oʻzlari ham ustozlik ma­qo­mida yoshlarga chevarlik sir­la­rini oʻrgatishmoqda. Uchala che­var ham oʻzini-oʻzi band qilish ta­mo­yili asosida doimiy daro­mad manbaiga ega boʻlishdi va ham­qishloqlarining mushkul­la­ri­­ni oson qilib, ularning qoʻshni ma­hallalarga qatnab, tikuvchi iz­lab yurishlariga barham be­rish­di.

Aka-uka Gʻafurjon, Islomjon va Shukrulla Otajonovlar esa ahillik bilan ish tutib, plastik eshik va deraza romlari ishlab chiqarishni yoʻlga qoʻyib, yangi imorat qurayotgan hamqishloqlariga qoʻl-qanot boʻ­lishmoqda. Bugungi kunda mo­hir ustalarga aylangan aka-ukalar yasagan bejirim eshik va derazalar Kuyuk koʻpir qish­lo­gʻidagi xonadonlarga koʻrk ba­gʻishlab turibdi.

HAMMA YeRDA OBODLIK VA ORASTALIK

Kuyuk koʻpir qishlogʻi ayni kun­larda yanada goʻzal va koʻrkam qiyofa kasb etgan. Hududdagi fer­mer xoʻjaliklari dehqonlari dalalarda yetilgan moʻl paxta hosilini yigʻib-terib olishga puxta hozirlik koʻrishmoqda. Mohir tomorqachilar, bogʻbon-u sohibkorlar kuzgi sarhisob oldidan hosillarini chamalab koʻrishmoqda. Eshonovul, Xoʻja ovul aholi maskanlari, goʻzal Qi­zilcholi tomonlarga bir boqing! Xonadonlar obod, koʻchalar nu­rafshon, mustaqillikning 34-yil­ligi arafasidagi «Vatan uchun, millat uchun, xalq uchun!» ezgu shiori ostidagi bayramona tadorik qizgʻin tusga kirgan.

Ovulning toʻrt tomoni farovonlik kasb etgan. Mabodo, yoʻlingiz tushib, Kuyuk koʻpir tomonlarga oʻtsangiz, bu soʻlim goʻshani bir bor kezing, Kuyuk koʻpirliklarning totuv va obod turmushidan, farovonlik oshyonidan bahri di­­lingiz ochiladi!

Robiya Yoʻldosheva