Qrim-Kongo gemorragik isitma kasalligi tarqalishining oldini olish boʻyicha profilaktika tadbirlari olib borilmoqda
Shu kunlarda Amudaryo tuman Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi boʻlimi mutaxassislari tomonidan chorvachilikka ixtisoslashgan fermer xoʻjaliklari va xonadonlarda profilaktika tadbirlari izchil olib borilmoqda. Mart oyidan oktyabr oyigacha boʻlgan davr kanalarning eng faol mavsumi hisoblanib, bu holat Qrim-Kongo gemorragik isitma kasalligining tarqalish xavfini oshiradi. Shu bois sanitariya xodimlari va veterinarlar aholiga keng tushuntirish ishlarini olib borib, zararsizlantirish va kasallikning oldini olish choralarini koʻrishmoqda.
Qrim-Kongo gemorragik isitma iksod kanasi chaqishi orqali yuqadigan oʻta xavfli virusli kasallik boʻlib, ogʻir hollarda oʻlimga olib kelishi mumkin. Kanalar asosan yirik va mayda shoxli hayvonlar tanasida uchraydi va ular orqali insonga yuqadi. Kasallik zararlangan kananing teriga yopishib, inson qoniga virusni yuqtirishi yoki zararlangan hayvonlarning qoni va biologik suyuqliklari bilan muloqot qilish orqali yuqadi. Shuningdek, qoʻy va echkilarning junini qirqish, kanalarni qoʻl bilan terish yoki ezib oʻldirish virus yuqtirish xavfini oshiradi. Tibbiy yordamga oʻz vaqtida murojaat qilinmasa, kasallik ogʻir tus olib, hatto oʻlimga olib kelishi mumkin.
Mutaxassislar tomonidan chorvachilik fermalari va xonadonlarda keng koʻlamli profilaktika ishlari amalga oshirilmoqda. Chorva mollariga kanaga qarshi dori vositalari bilan ishlov berilib, ularning salomatligi nazorat qilinmoqda. Shu bilan birga, aholi oʻrtasida targʻibot-tashviqot ishlari olib borilib, chorva mollari boqiladigan hududlarni zararsizlantirish va shaxsiy himoya choralariga rioya qilish boʻyicha tavsiyalar berilmoqda.
Chorva parvarishi va qoʻralarni sanitariya talablariga muvofiq saqlash kasallikning oldini olishda katta ahamiyatga ega. Qoʻralar muntazam tozalanib, chiqindilar oʻz vaqtida chiqarilishi kerak. Suv idishlari va qoʻralar doimiy ravishda dezinfektsiya qilinishi, kanalar koʻpayishiga yoʻl qoʻymaslik uchun yaxshi ventilyatsiya tizimi bilan taʼminlanishi zarur. Kasallik bilan gumon qilingan hayvonlar alohida saqlanishi, qoʻralar esa kemiruvchilar va zararli hasharotlardan himoya qilinishi lozim. Chorvaga faqat toza suv va sifatli ozuqa berilishi kerak, chunki kamqonlik va immunitet pasayishi uy hayvonlarini kanalarga qarshi zaiflashtiradi.
Kanalar chaqishidan himoyalanish uchun muntazam tekshiruv oʻtkazish va kanalar aniqlangan holda veterinar mutaxassislarga murojaat qilish zarur. Qoʻy va echkilarning junini qirqishda qoʻlqop, rezina etik va maxsus himoya kiyimlaridan foydalanish tavsiya etiladi. Chorva mollarini bozor yoki choʻl hududlaridan olib kelganda, ularga kanalarga qarshi ishlov bermasdan uyga olib kelish mumkin emas.
Agar shaxsni kana chaqsa, zudlik bilan birinchi yordam koʻrsatish zarur. Jarohatlangan joy yod bilan tozalanib, bogʻlanishi va bemor darhol shifokorga murojaat qilishi shart. Sogʻliqni muhofaza qilish uchun oʻz vaqtida ehtiyot choralarini koʻrish, chorva mollarini muntazam tekshirish va tibbiy koʻrikdan oʻtish har bir insonning salomatligini asrashda muhim ahamiyatga ega.
Durbek Babajanov, Amudaryo tuman SEO va JSB epidemiolog vrachi.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
