ИСЛОҲОТЛАРИМИЗ ТАМАЛ ТОШИ
Президентимиз Ислом Каримов Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 20 йиллигига бағишланган тантанали маросимдаги маърузасида алоҳида эътироф қилганидек, мамлакатимизнинг мустақил тараққиёт йилларида эришган барча ютуқ ва марралари, унинг улкан суръатлар билан ўсиши, аввало Конституциямизнинг ҳаётбахш қудрати ва салоҳиятини, унда мужассам бўлган принциплар, қоида ва нормаларнинг нақадар чуқур ўйланган, ҳар томонлама мустаҳкам асосга эга эканини яққол намоён этади.
Конституциямиз инсонпарвар ҳуқуқий давлат барпо этиш, инсон ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатлари олий қадрият ҳисобланадиган фуқаролик жамиятини барпо этиш, эркин бозор муносабатларини шакллантиришнинг энг муҳим қоидаларини ўзидамужассамлаштириб, жамиятимиз ҳаётининг асосий ҳуқуқий пойдевори бўлиб хизмат қилмоқда.
Конституциямиз давлат, халқ иродасини ифода қилишини, унинг манфаатларига хизмат қилишини, давлат ҳокимиятининг бирдан-бир манбаи Ўзбекистон халқи эканлигини белгилаб берди.
Шунингдек, инсон ҳуқуқларининг давлат манфаатларидан, умум-эътироф этилган халқаро ҳуқуқ нормаларининг эса миллий ҳуқуқий нормалардан устунлиги ҳам Конституциямизда муҳрлаб қўйилди.
Асосий Қонунимизда ҳеч қайси мафкура давлат мафкураси сифатида ўрнатилиши мумкин эмаслиги ва ижтимоий ҳаёт сиёсий институтлар, мафкура ва фикрларнинг хилма-хиллиги асосида ривожланиши белгилаб берилди. Айни пайтда барча мулк шаклларининг тенг ҳуқуқлилиги шароитида хусусий мулкнинг бошқа мулк шакллари каби дахлсиз ва давлат ҳимоясида эканлиги мустаҳкамлаб қўйилди.
Кейинги йилларда давлат ҳокимияти тизими органлари фаолиятини такомиллаштириш борасида олиб борилаётган чуқур ислоҳотлар натижасида Конституциямизга ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш зарурияти вужудга келди. Ўзбекистон Республикаси давлат органлари тизими ва фаолиятининг доимо такомиллаштириб борилиши давлатимиз сиёсатидаги асосий устувор йўналишлардан бири бўлиб қолмоқда. Мамлакатимизни модернизация қилиш ва демократлаштириш, ҳуқуқий демократик давлат ва фуқаролик жамияти қуриш борасида ижтимий-сиёсий ислоҳотларни қатъий амалга ошириш ҳамда давлат бошқарув органлари фаолиятида улар ўртасидаги ўзаро тенглик ва мувозанатни сақлаш ва тартибга солиш муҳим аҳамият касб этади.
Бошқа мамлакатларда бўлгани каби Ўзбекистон Республикасида ҳам ижтимоий ҳаёт талаблари давлат ва жамият ўртасидаги муносабатларнинг янги демократик кўринишларини юзага келтирмоқда, жумладан давлат ва жамият аъзоларининг ўзаро муносабатларида демократик давлат талабларидан келиб чиқиб, ҳуқуқий ислоҳотларни изчиллик билан ривожлантириш тобора муҳим ўрин эгалламоқда.
"Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг айрим моддаларига (89-моддасига, 93-моддасининг 15-бандига, 102-моддасининг иккинчи қисмига) тузатишлар киритиш тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикасининг Конституциявий қонуни бу фикрнинг амалий тасдиғи бўлиши мумкин. Ўзбекистон Республикаси Конституциясига киритилаётган ушбу тузатишлар:
биринчидан, давлат бошқарувини янада демократлаштириш, яъни бошқарувнинг халқчиллигини таъминлаш;
иккинчидан, давлат органларининг ўз ваколатларини амалга оширишдаги роли ва масъулиятини ошириш, давлат органлари фаолиятида қонун устуворлигини ва уларнинг халқ олдидаги масъулиятини ошириш ҳамда таъминлаш;
учинчидан, мамлакатни янгилаш ва модернизация қилишда сиёсий партияларнинг таъсирини кучайтириш, бу сиёсий партияларни барча соҳаларда амалга оширилаётган янгиланиш жараёнлари ва ислоҳотларга сиёсий жараёнларнинг ажралмас иштирокчиси сифатида кенг жалб қилиш имконини беради.
Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 34-моддасида Ўзбекистон Республикаси фуқароларининг касаба уюшмаларига, сиёсий партияларга ва бошқа жамоат бирлашмаларига уюшиш, оммавий ҳаракатларда иштирок этиш ҳуқуқига эга эканини эътироф этиш билан бирга, сиёсий партияларда, жамоат бирлашмаларида, оммавий ҳаракатларда, шунингдек ҳокимиятнинг вакиллик органларида озчиликни ташкил этувчи мухолифат шахсларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қадр-қимматини ҳеч ким камситиши мумкин эмаслиги белгилаб қўйилган. Асосий Қонуннинг 12-моддасида Ўзбекистон Республикасида ижтимоий ҳаёт сиёсий институтлар, мафкуралар ва фикрларнинг хилма-хиллиги асосида ривожланиши ҳамда ҳеч қайси мафкура давлат мафкураси сифатида ўрнатилиши мумкин эмаслиги тўғрисидаги Конституциявий принцип ўз ифодасини топган. Қисқа қилиб айтадиган бўлсак, мустақил Ўзбекистон Республикаси Конституцияси қабул қилиниши мамлакатимиз тараққиёти, юртимиз тинчлиги, халқимиз фаровонлиги йўлида амалга оширилаётган ислоҳотларнинг тамал тоши бўлди.
Ш.РАЖАБОВА,
"Ражабова Шукуржон” адвокатлик бюроси бошлиғи.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
