Bir ajoyib zamon keldi…

Mangʻitda Jumaniyoz usta nomi bilan mashhur boʻlgan otam yogʻochsoz edi, qoʻli doim ishda, tilidan shukronasi tushmaydigan odam edi. Oʻsha zamonlarda ham hunarli xor boʻlmas ekan-da, bizning tirikchiligimiz boshqalarnikidan ancha yaxshi edi. Shuning uchunmi, uyimizga zarurat bilan keluvchilar koʻp boʻlar, otam ham, onam ham hech ogʻrinmay borini oʻrtaga qoʻyardi.

Urushdan oldingi yillarda otam Mangʻitning hozirgi tennis maydonchasi joylashgan hududga yaqin yerda uch xonali joy qurib, buyra toʻshab boshpanasizlar yotib-turib yurishi uchun eshigini ochib qoʻydi. Qishda molimiz uchun gʻamlagan oʻtimiz ham shu yerda turar, bir xonasida shu atrofdagi kishilar yigʻilishib nomoz oʻqirdi.

Xuddi hozirgiday koʻz oʻngimda: 1941-yil boshlari edi. Mangʻit arna boʻyida (hozirgi Gurlan koʻchasining arna boʻyi tarafida) joylashgan hovlimizga bir kuni uch-toʻrt militsiya xodimlari kelib, ustaxonasida ishlayotgan otamning qoʻliga kishan solib olib ketishdi. Yigʻlab "otamni olib ketmang” deb baqirib, choponining etagiga osilib olsam, otam xotirjam ovozda "yigʻlama, qizim, nasib qilsa kechqurunga qolmay kelaman”, dedi.

Onam ikkalamiz kuni boʻyi tuz totmadik. Kechqurun akalarimning ishdan, otamning tergovdan qaytib kelgani chinakam bayram boʻlib ketdi.

Otamning aytishicha, oʻsha boshpanasizlar uchun solgan imoratini kimdir "Masjid qurdi” deya "organ”ga yetkazibdi.

Tergovchi otamdan "xudoga ishonasizmi, nomoz oʻqiysizmi”, deb soʻraganda ha, deb javob bergan ekan. Hademay otamni "quloq” qilishdi. Bor-budimizni tortib olib, katta hovlimizning bir xonasinigina onam ikkimizga yashash uchun qoldirishdi. Uch akam urushga ketib, ikki mushtipar yolgʻiz qolgan kunlarimizda boshimizdan ne bir uqubatlar oʻtmadi. Tezak terib oʻchoqqa yoqib, choʻgʻiga non pishirardik. Non pishadi-da kulga bulgʻanib chiqadi. Uni suvda yuvib yeganmiz.

Hozirgi zamon shunday hur zamon boʻldi-ki, oʻng tarafga qarasang ham, chap tarafga qarasang ham koʻzing quvnab ketadi. Biri-biridan obod uylar, yoʻllar, tinch-xotirjam, ertagi kunidan koʻngli toʻq odamlar... nima ish qilaman desang imkon eshiklari ochiq. Xudoyim bu kunlar boqiy boʻlsin! Yurtni ogʻir iqtisodiy qiyinchiliklardan, tahlikali kunlardan toʻgʻri yoʻl topib, yorugʻ kunlarga olib chiqqan Yurtboshimiz omon boʻlsin, - deya duo qilaman ertayu kech.

Jumagul JUMANIYoZOVA,

mehnat faxriysi, "Olmazor" mahallasi.

(Foto - http://uza.uz)